
Zgorzel gazowa
Laseczki zgorzeli gazowej czyli Clostridium Perfringens, rozpowszechnione w wodzie, ziemi i ściekach wywołują zakażenie skóry i tkanki podskórnej oraz mogą spowodować powszechne zatrucie pokarmowe, jeżeli zostanie nimi skażona woda w wodociągach. Dla ludzi najbardziej niebezpieczna jest zgorzel gazowa, która może wystąpić w głębokich ranach.
Bardzo groźne są też laseczki zgorzeli typu A i F, które wytwarzają toksyny wywołujące gwałtowne objawy chorobowe i szybką śmierć.Clostridium perfringens A, czyli dodatnia laseczka zgorzeli, wywołuje zatrucia pokarmowe w wyniku spożycia skażonych pokarmów, np.: konserw, miodu, sosu, zupy, szynki pasteryzowanej, drobiu, przetworów mięsnych, warzywnych),. W jelitach bakterie zgorzeli wytwarzają enterotoksynę, która hamuje transport glukozy, powoduje utratę białek i uszkodza nabłonek jelita. Nawet długie gotowanie potraw nie jest w stanie zabić laseczek zgorzeli gazowej ani zneutralizować toksyny. Zatrucie Clostridium Perfringens daje objawy mniej więcej po 12 - 24 godzinach od spożycia skażonych potraw: gwałtowne, silne bóle brzucha, czasami biegunka z krwią. Rozpoznanie zatrucia pokarmowego spowodowanego bakteriami Clostridium perfringens na podstawie badania kału jest dość trudne, gdyż niektóre jej szczepy wchodzą w skład naturalnej ludzkiej flory jelitowej. Uważa się jednak, że mniej niż 1000 bakterii w jednym gramie kału jest typowe dla flory fizjologicznej. Kiedy wartość ta wynosi powyżej 1000000 w jednym gramie kału, możemy mówić o zatruciu zgorzelą gazową.
Zgorzel gazowa występująca w ranach, powoduje silny ból i obrzęk rany. Czas od zakażenia do wystąpienia pierwszych objawów to kilka - kilkadziesiąt godzin. Nasilenie bólu i innych objawów zależy od tego czy zakażona jest tylko skóra i tkanka podskórna czy także mięśnie. Z zakażonej rany sączy się wydzielina (przezroczysta bądź w różnych barwach, np. krwista lub brunatna). Towarzyszy temu także twardy obrzęk rany, spowodowany toksyną kappa, która niszczy tkanki w czasie trwania zgorzeli gazowej. Może dojść także do zakrzepów w drobnych naczyniach krwionośnych. Ponadto, przy naciśnięciu rany, można wyczuć trzeszczące bąble z gazem, który jest wytwarzany przez laseczki zgorzeli gazowej. Inne objawy towarzyszące to: wysoka gorączka, wymioty, bóle brzucha, krwista biegunka. Leczenie: chirurgiczne, podawanie antybiotyków (penicylina), leczenie tlenem hiperbarycznym.
Laseczki zgorzeli gazowej mogą też wywołać miejscowe zapalenie tkanki podskórnej, np. po amputacji kończyny, związane czasami z cukrzycą, a także zakażenia ropne pęcherzyka żółciowego, żeńskich narządów rozrodczych (macicy, jajowodów), jamy brzusznej, np. martwicze zapalenie jelita cienkiego. Laseczki zgorzeli wywołują także zakażenia szpitalne, a także bakteriemię, (krew obwodowa zostaje skażona laseczkami zgorzeli pochodzącymi z z dróg żółciowych, okrężnicy, macicy), która może przejść w w posocznicę. Posocznica wywołana przez zgorzel gazową jest bardzo ciężka, z towarzyszącą gorączką i martwicą nerek.
